Język - Język estoński

Język  >  Język estoński

Język estoński

Język estoński (est. , wym. [ˈeːs.ti ˈkeːl]) – język należący do podgrupy języków bałtycko-fińskich, w grupie fińskiej zaliczanej do podrodziny ugrofińskiej w rodzinie uralskiej.

Językiem tym posługuje się około 1,1 mln osób – przede wszystkim w Estonii (gdzie ma status urzędowego). Najbliżej spokrewniony jest z językiem fińskim oraz językiem võro, klasyfikowanym niegdyś jako dialekt w obrębie estońszczyzny.

Jedną z bardziej charakterystycznych i odróżniających język estoński od innych języków cechą, która powoduje duże zainteresowanie wśród językoznawców, jest występowanie krótkich, długich i hiperdługich fonemów, jak np. /toto/, /toˑto/ oraz /toːto/. Ogólnie rzecz biorąc, cecha ta nie leży przede wszystkim w długości fonemu, a jej mechanizm fonetyczny podaje się w wątpliwość.

Najstarsze zapisy języka estońskiego datuje się na XIII wiek. Originates Livoniae w Kronice Henryka Łotysza zawiera nazwy różnych miejsc znajdujących się w Estonii, słowa oraz części zdań. Następnym z najstarszych utrwalonych zapisków dotyczących Estonii są tak zwane modlitwy Kullamaa datowane na 1524 i 1528 rok. W 1525 roku została wydrukowana pierwsza księga zapisana po estońsku. Była ona luterańskim manuskryptem, który nigdy nie dotarł w zasięg czytelników, gdyż został zniszczony bezpośrednio po publikacji. Kolejnym dziełem jest luterański katechizm datowany na 1535 rok, który został zapisany zarówno po niemiecku jak i po estońsku podczas okresu reformacji. W 1637 roku wydrukowano w Niemczech spis gramatyczny do użycia dla księży. Nowy Testament przetłumaczono na południową odmianę języka w 1686 roku (na północną w 1715) Pisanie po estońsku stało się powszechne w XIX wieku w czasie estońskiego oświecenia, kiedy to Kristjan Jaak Peterson dał początek rdzennej literaturze poprzez pisanie patriotycznej i filozoficznej poezji.

Współcześnie za najbardziej znanych i najznamienitszych pisarzy estońskich uważa się Jaana Krossa i Jaana Kaplinskiego.

Country

Estonia

Estonia (est. Eesti, Republika Estońska – Eesti Vabariik) – państwo w Europie Północnej, nad Morzem Bałtyckim, powstałe po I wojnie światowej. Członek Unii Europejskiej i NATO. Graniczy z Łotwą od południa i z Rosją od wschodu oraz z Finlandią przez Zatokę Fińską.

Nazwa Estonia (we współczesnym języku estońskim Eesti) może być wywodzona ze słowa Aestii, nazwy nadanej przez starożytnych Germanów ludom zamieszkującym tereny na północny wschód od Wisły. Rzymski historyk Tacyt w 98 r. n.e. po raz pierwszy pisał o ludach Aestii i wczesnych Skandynawach.

Język

Estonian language (English)  Lingua estone (Italiano)  Estisch (Nederlands)  Estonien (Français)  Estnische Sprache (Deutsch)  Língua estoniana (Português)  Эстонский язык (Русский)  Idioma estonio (Español)  Język estoński (Polski)  爱沙尼亚语 (中文)  Estniska (Svenska)  Limba estonă (Română)  エストニア語 (日本語)  Естонська мова (Українська)  Естонски език (Български)  에스토니아어 (한국어)  Viron kieli (Suomi)  Bahasa Esti (Bahasa Indonesia)  Estų kalba (Lietuvių)  Estisk (Dansk)  Estonština (Česky)  Estonca (Türkçe)  Естонски језик (Српски / Srpski)  Eesti keel (Eesti)  Estónčina (Slovenčina)  Észt nyelv (Magyar)  Estonski jezik (Hrvatski)  ภาษาเอสโตเนีย (ไทย)  Estonščina (Slovenščina)  Igauņu valoda (Latviešu)  Εσθονική γλώσσα (Ελληνικά)  Tiếng Estonia (Tiếng Việt) 
 mapnall@gmail.com