Taal - Somalisch

Taal  >  Somalisch

Somalisch

Het Somalisch is een Koesjitische taal die vooral in Somalië, Somaliland, Djibouti, Ethiopië en Kenia gesproken wordt. Het wordt ook gesproken door Somalische emigranten, vooral in Scandinavië en het Verenigd Koninkrijk. Het Somalisch is de officiële taal van Somalië maar wordt ook gesproken in aangrenzende gebieden in Kenia, Ethiopië (Ogaden) en Djibouti. Het exacte aantal sprekers is niet bekend en wordt geschat tussen de 15 en 20 miljoen sprekers. Het Somalisch is zeer sterk beïnvloed door het Arabisch en vice versa, sinds de aankomst van de islam in de zevende eeuw. Ook zijn er leenwoorden uit het Engels en het Italiaans, dit komt uit de tijd dat de Somalische gebieden veroverd werden door Europese machten (Brits-Somaliland, Italiaans-Somaliland en Frans-Somaliland).

Toen Somalië in 1960 onafhankelijk werd bestond het Somalisch niet in geschreven vorm. Dit was een grote handicap voor een jonge staat. Somalië kon bovendien niet gemakkelijk kiezen voor een Europese taal als nationale taal (wat bijna alle Afrikaanse landen wel deden) vanwege de gecombineerde Britse en Italiaanse overheersing. Bovendien zou een keuze voor Engels of Italiaans als gevolg hebben gehad dat alleen een kleine bovenlaag de nationale taal machtig was. Pas in 1972 werd dit probleem opgelost door dictator Siyad Barre, die een keus maakte uit een veelheid van voorstellen met verschillende alfabetten. Hij besloot dat Somalisch met het Latijnse alfabet zou worden geschreven. De gekozen variant werd onmiddellijk verplicht gesteld en ingevoerd met rigoureuze alfabetiseringscampagnes die in 1991 tot een einde kwamen toen het land wegzonk in burgeroorlog en anarchie. Het Somalisch is dus maar gedurende één generatie onderwezen. Sinds de terugkeer van het centrale gezag in 2012 is er nog immer geen goed functionerend publiek onderwijs van de grond gekomen. Het geschreven Somalisch heeft deze periode niettemin overleefd, ondanks het feit dat veel personen uit de hogere bestuurslagen in Somalië uit de diaspora komen en tweetalig Engels/Somalisch zijn. Op 21 januari 2015 verordonneerde de Somalische President Hassan Sheikh Mohamud dat alle officiële communicatie verplicht in het Somalisch moest plaatsvinden en dat vreemde talen alleen nog maar gebruikt mochten worden bij communicatie met het buitenland.

Land (geografie)

Djibouti

Djibouti (Somalisch: Jabuuti, Arabisch:جيبوتي Jībūtī), officieel de Republiek Djibouti (Somalisch: Jamhuuriyadda Jabuuti, Arabisch:جمهورية جيبوتي Jumhūriyyat Jībūtī), is een land gelegen in de Hoorn van Afrika. Het grenst aan Eritrea in het noorden, Ethiopië in het westen en zuiden, en Somalië in het zuidoosten en is strategisch gelegen aan een van de drukste scheepsroutes ter wereld. Djibouti controleert de toegang tot de Indische Oceaan. Het grenst het aan de Rode Zee en de Golf van Aden. Jemen, dat op het Arabisch Schiereiland ligt, is slechts 20 kilometer van de kust van Djibouti verwijderd.

Djibouti heeft een heel lange geschiedenis. De oude Egyptenaren dreven al handel met de mensen van Poent wat hoogstwaarschijnlijk het Eritrea, Djibouti en Noord-Somalië van nu is. De inheemse Somalische bevolking woonde al een lange tijd in hedendaagse Djibouti. Later vestigden de Afar zich in het gebied, een groep die nauw verwant is met de Somaliërs. Daarna kwamen de Arabieren die er tot op heden nog veel invloed hebben nagelaten.

Ethiopië

Ethiopië, formeel de Federale Democratische Republiek Ethiopië (Amhaars: የኢትዮጵያ ፌዴራላዊ ዲሞክራሲያዊ ሪፐብሊክ, ye-Ītyōṗṗyā Fēdēralāwī Dīmōkrāsīyāwī Rīpeblīk), is een land in Oost-Afrika. Het grenst aan Eritrea, Djibouti, Somalië, Kenia, Zuid-Soedan en Soedan. Het land heeft inwoners en de hoofdstad is het centraal gelegen Addis Abeba.

Samen met Eritrea en het zuidoostelijke deel van de Rode Zeekust van Soedan wordt Ethiopië beschouwd als de meest waarschijnlijke locatie van het land Poent, dat vernoemd werd in de Egyptische cultuur en voor het eerst vermeld werd in de 25e eeuw v.Chr.. Het begin van een staat in dit gebied kwam er in 980 v.Chr., wat ook gebruikt wordt als de legendarische stichtingsdatum van het land.

Somalië

Somalië (Somalisch: Soomaaliya; Arabisch: الصومال, As-Soemal), officieel de Federale Republiek Somalië (Somalisch: Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya; Arabisch: جمهورية الصومال الفيدرالية‎, Jumhūriyyat aṣ-Ṣūmāl al-Fideraaliya), is een land in de Hoorn van Afrika dat grenst aan Djibouti, Ethiopië en Kenia. De hoofdstad van Somalië is Mogadishu. Het Somalisch en Arabisch zijn de officiële talen van Somalië. Met een kustlijn van 3000 kilometer heeft Somalië de langste kust van alle landen op het Afrikaanse continent en in de Arabische wereld. Omdat Somalië cultureel, historisch, etnisch, taalkundig, geografisch en religieus zeer verbonden is met de Arabische wereld, is het lid van de Arabische Liga. In 1960 kreeg Somalië zijn onafhankelijkheid terug en werd lid van de Verenigde Naties. Ook is Somalië lid van de Afrikaanse Unie, Arabische Liga, Organisatie voor Islamitische Samenwerking en de Intergovernmental Authority on Development.

De geschiedenis van Somalië overspant een periode van de prehistorische tot de moderne tijd. Het kent een van de langstlopende histories van de wereld. Sinds het Paleolithicum was Somalië bewoond door mensen. De islam speelde een belangrijke rol in de geschiedenis van Somalië. Voordat de islam geïntroduceerd werd in de Somalische gebieden in de 7e eeuw, had Somalië een christelijk-joodse cultuur in het noorden en westen van het land met in het zuiden voornamelijk een Somalisch traditioneel monotheïstische religie.

Taal

Somali language (English)  Lingua somala (Italiano)  Somalisch (Nederlands)  Somali (Français)  Somali (Deutsch)  Língua somali (Português)  Сомалийский язык (Русский)  Idioma somalí (Español)  Język somalijski (Polski)  索馬里語 (中文)  Somaliska (Svenska)  Limba somaleză (Română)  ソマリ語 (日本語)  Сомалійська мова (Українська)  Сомалийски език (Български)  소말리어 (한국어)  Somalin kieli (Suomi)  Bahasa Somali (Bahasa Indonesia)  Somalių kalba (Lietuvių)  Somali (Dansk)  Somálština (Česky)  Somalice (Türkçe)  Сомалски језик (Српски / Srpski)  Somaali keel (Eesti)  Szomáli nyelv (Magyar)  Somalski jezik (Hrvatski)  ภาษาโซมาลี (ไทย)  Somāļu valoda (Latviešu)  Σομαλική γλώσσα (Ελληνικά)  Tiếng Somali (Tiếng Việt) 
 mapnall@gmail.com