Taal - Kazachs

Taal  >  Kazachs

Kazachs

Kazachs (Қазақ тілі, Qazaq tili) is een Turkse taal.

Het is de officiële taal van Kazachstan en wordt ook gesproken in Afghanistan, China, Iran, Kirgizië, Mongolië, Rusland, Tadzjikistan, Turkije, Turkmenistan en Oezbekistan.

Er zijn ongeveer 6,5 miljoen mensen die Kazachs als moedertaal spreken. Kazachs wordt geschreven met het cyrillisch alfabet (Kazachstan), Latijns alfabet (Turkije), en met een aangepast Arabisch alfabet (China, Iran, Afghanistan). In oktober 2017 vaardigde Kazachs president Noersoeltan Nazarbajev een decreet uit, dat er in zijn land tegen 2025 een overstap gemaakt dient te worden van het cyrillische- naar het Latijnse alfabet.

De oudst bekende geschreven teksten van talen die nauw verwant zijn aan het Kazachs zijn geschreven in het Oud-Turkische schrift of Orchonschrift, hoewel men denkt dat geen van deze variëteiten een rechtstreekse voorouder van de Kazachse taal was. Modern Kazachs is ongeveer duizend jaar oud en werd vanaf de 10e eeuw tot 1929 (ongeveer 900 jaar lang) in het Arabisch schrift opgetekend, nadat Arabische moslims delen van het zuiden van hedendaags Kazachstan veroverden en er de islam introduceerden. In 1929 voerden de Sovjet-autoriteiten een Latijns alfabet in, maar in 1940 werd dit weer vervangen door een Cyrillisch schrift.

Sinds 2006 heeft president Nazarbajev enkele malen aangegeven het Latijnse schrift opnieuw te willen invoeren en kwam tenslotte in 2017 met een concreet plan waarmee deze transitie tegen 2025 voltooid moet zijn. Maar het oorspronkelijke besluit om in de nieuwe orthografie gebruik te maken van apostrofs, hetgeen het hanteren van veel populaire tools om teksten te zoeken en schrijven moeilijk maakten, ontmoette veel weerstand. Het alfabet werd daarom enkele maanden later herzien door het Presidentieel Decreet 637 van 19 februari 2018, waarmee het gebruik van de apostrof werd gestopt en vervangen door het accent aigu en de digraaf.

Land (geografie)

Kazachstan

Kazachstan (Kazachs: Қазақстан, Qazaqstan; Russisch: Казахстан, Kazachstan; Turks: Kazakistan), officieel de Republiek Kazachstan, is een land in Azië en Europa dat grenst aan Rusland, China, Kirgizië, Oezbekistan, Turkmenistan en de Kaspische Zee. Kazachstan is het grootste land in Centraal-Azië. Het grondgebied ten westen van de rivier de Oeral wordt tot Europa gerekend.

De Kazachen waren een islamitisch nomadenvolk van Turkse afkomst, dat zich in de 18e eeuw onderwierp aan het tsaristische Rusland. Na de Russische Revolutie werd voor hen in 1920 de Kirgizische Autonome Socialistische Sovjetrepubliek (Kirgizische ASSR) binnen de Russische Federatie opgericht, die in 1925 werd omgedoopt in Kazachse ASSR en waarvan een jaar later de Kirgizische ASSR werd afgesplitst (de huidige republiek Kirgizië). Het grondgebied werd ook in het westen verkleind: de stad Orenburg, tot dan de hoofdstad van deze autonome Sovjetrepubliek, kwam direct onder de Russische Federatie te vallen en Alma-Ata werd de nieuwe hoofdstad. In 1936 werd Kazachstan een volwaardige unierepubliek (SSR) binnen de Sovjet-Unie.

Taal

Kazakh language (English)  Lingua kazaka (Italiano)  Kazachs (Nederlands)  Kazakh (Français)  Kasachische Sprache (Deutsch)  Língua cazaque (Português)  Казахский язык (Русский)  Idioma kazajo (Español)  Język kazachski (Polski)  哈萨克语 (中文)  Kazakiska (Svenska)  Limba kazahă (Română)  カザフ語 (日本語)  Казахська мова (Українська)  Казахски език (Български)  카자흐어 (한국어)  Kazakin kieli (Suomi)  Bahasa Kazak (Bahasa Indonesia)  Kazachų kalba (Lietuvių)  Kasakhisk (Dansk)  Kazaština (Česky)  Kazakça (Türkçe)  Казашки језик (Српски / Srpski)  Kasahhi keel (Eesti)  Kazaština (Slovenčina)  Kazak nyelv (Magyar)  Kazaški jezik (Hrvatski)  ภาษาคาซัค (ไทย)  Kazaščina (Slovenščina)  Kazahu valoda (Latviešu)  Καζακική γλώσσα (Ελληνικά)  Tiếng Kazakh (Tiếng Việt) 
 mapnall@gmail.com